Η «ολική επαναφορά» του Επικουρικού Κεφαλαίου

Μετά από μια δεκαετία έντονων προκλήσεων, το Επικουρικό Κεφάλαιο παρουσιάζει σήμερα μια εικόνα πλήρους ανάκαμψης, καταγράφοντας ιστορικά πρωτοφανή πλεονάσματα που αναμένεται να αγγίξουν τα 287 εκατ. ευρώ το 2026. Σε συνέντευξή του στο “am”, ο Ηρακλής Δασκαλόπουλος περιγράφει τη δύσκολη διαδρομή από το έλλειμμα των 404 εκατ. ευρώ το 2015 στη σημερινή οικονομική ευρωστία, η οποία επιτεύχθηκε αποκλειστικά με «ίδιες δυνάμεις» και συστηματική ανασυγκρότηση.

Πλέον, ο οργανισμός αφήνει πίσω του τη διαχείριση κρίσεων για να μετεξελιχθεί σε έναν σύγχρονο, ψηφιοποιημένο εγγυητικό φορέα ευρωπαϊκών προδιαγραφών. Με όπλο την ανάκτηση της αξιοπιστίας, ο κ. Δασκαλόπουλος αναφέρεται στην πρόταση για δραστική μείωση των εισφορών από το 6% στο 2,20%, ενώ θέτει ως νέα προτεραιότητα την πρόληψη των ατυχημάτων μέσω της εκπαίδευσης και της αξιοποίησης διεθνούς τεχνογνωσίας, ενισχύοντας τον ρόλο του Επικουρικού ως πραγματικού πυλώνα ασφάλειας για την κοινωνία.

Η συνέντευξη δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "am" (Ασφαλιστικό Marketing) Ιουλίου - Αυγούστου 2026

Ποια είναι σήμερα η χρηματοοικονομική κατάσταση του Επικουρικού Κεφαλαίου;

Η χρηματοοικονομική κατάσταση του Επικουρικού Κεφαλαίου είναι σήμερα ιδιαίτερα ισχυρή και η καθαρή του θέση έχει φθάσει σε ιστορικά πρωτοφανές επίπεδο. Στην Τακτική Γενική Συνέλευση του Ιουλίου παρουσιάσαμε τα αποτελέσματα της χρήσης 2025, σύμφωνα με τα οποία η καθαρή θέση του Επικουρικού Κεφαλαίου στις 31 Δεκεμβρίου 2025, διαμορφώθηκε στα 235,1 εκατ. ευρώ. Με βάση μάλιστα τον προϋπολογισμό που έχουμε καταρτίσει, το 2026 αναμένουμε να αυξηθεί περαιτέρω προσεγγίζοντας τα 287 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για επίπεδο καθαρής θέσης που δεν έχει καταγραφεί ποτέ στην ιστορία του οργανισμού. Η σημασία μάλιστα του υψηλότατου αυτού αποθεματικού – πλεονάσματος γίνεται σαφής αν σκεφθεί κανείς ότι μέχρι και το 2022 το Επικουρικό Κεφάλαιο είχε διαρκώς αρνητική καθαρή θέση, η οποία μόλις το 2023 μετατράπηκε σε θετική, στα 51,5 εκατ. ευρώ.

Για πάρα πολλά χρόνια ο φορέας αντιμετώπιζε ένα διαρκές έλλειμμα και πολύ υψηλές υποχρεώσεις από εκκρεμείς ζημιές. Η δυσκολότερη περίοδος ήταν στις αρχές της δεκαετίας του 2010. Οι διαδοχικές ανακλήσεις αδειών ασφαλιστικών επιχειρήσεων είχαν δημιουργήσει τότε σωρευτικές εκκρεμείς υποχρεώσεις που υπερέβαιναν τα 600 εκατ. Ευρώ, φέρνοντας το Επικουρικό αντιμέτωπο με ένα οξύ πρόβλημα εξαιρετικά μεγάλης κλίμακας για τις δυνατότητές του. Στο κλείσιμο της χρήσης 2015, ο οργανισμός παρουσίαζε συσσωρευμένο έλλειμμα -404 εκ. ευρώ περίπου. Από αυτό το σημείο φθάσαμε μέσα σε μία δεκαετία στα 235 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2025, πραγματοποιώντας ένα άλμα 639 εκ. ευρώ.

Δεν πρόκειται για αποτέλεσμα που προέκυψε συγκυριακά. Είναι προϊόν μιας συστηματικής προσπάθειας οικονομικής και λειτουργικής ανασυγκρότησης, συνετής διαχείρισης των πόρων, επιτάχυνσης της διαχείρισης των ζημιών και σταθερής προσήλωσης στη βιωσιμότητα του θεσμού. Το Επικουρικό έχει πλέον αφήσει πίσω του τα οικονομικά προβλήματα του παρελθόντος και έχει κτίσει την οικονομική βάση που του προσδίδει ευρωστία και ανθεκτικότητα για το μέλλον.

Πόσο εύκολα ή δύσκολα το Επικουρικό Κεφάλαιο έφτασε στην πλήρη εξυγίανσή του;

Η εξυγίανση του Επικουρικού Κεφαλαίου ήταν ένα εξαιρετικά δύσκολο και μακροχρόνιο έργο. Έχοντας απέναντί μας ένα πρόβλημα τεράστιου μεγέθους, εξετάσαμε εναλλακτικές λύσεις που περιλάμβαναν δανεισμό, ο οποίος όμως ήταν εξαιρετικά ακριβός και ασύμφορος εκείνη την περίοδο. Οι λύσεις αυτού του τύπου απορρίφθηκαν και επιλέξαμε τον δύσκολο δρόμο της σταδιακής εξυγίανσης με ίδιες δυνάμεις.

Πρώτη προτεραιότητα ήταν η ριζική αλλαγή της λειτουργίας των αποζημιώσεων και της διαχείρισης των διαθέσιμων πόρων. Το σύνολο της ρευστότητας κατευθύνθηκε συστηματικά στην επιτάχυνση των διακανονισμών και υιοθετήθηκαν πρακτικές διαχείρισης ζημιών αντίστοιχες με εκείνες που εφάρμοζαν οι ασφαλιστικές εταιρίες μέλη μας. Στόχος ήταν να σπάσει ο φαύλος κύκλος των χρονιζουσών ζημιών, οι οποίες επιβαρύνονταν από τόκους υπερημερίας και αύξαναν συνεχώς το συνολικό κόστος. Με την επιτάχυνση των διακανονισμών, η σχέση αυτή σταδιακά αντιστράφηκε. Το συνολικό κόστος μειώθηκε, γεγονός που ενίσχυσε περαιτέρω τη δυνατότητα του οργανισμού να εξοφλεί ταχύτερα τις υποχρεώσεις του.

Παράλληλα, έγινε σημαντική εργασία για την καταγραφή και αξιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων, κυρίως της ακίνητης περιουσίας. Οι πόροι που προέκυψαν ενίσχυσαν τη συνολική ρευστότητα και κατευθύνθηκαν κατά προτεραιότητα στην αποζημίωση των δικαιούχων. Η αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας, εξακολουθεί να αποφέρει σημαντικούς πόρους μέχρι σήμερα.

Η Διαχειριστική Επιτροπή επέβλεψε με συνέπεια την εκτέλεση αυτού του έργου και έλαβε συχνά δύσκολες αποφάσεις. Τα μέλη της, η εκτελεστική διοίκηση και το έμπειρο, αφοσιωμένο προσωπικό λειτούργησαν με σύμπνοια, επιμονή και αποτελεσματικότητα. Καθοριστική ήταν επίσης η στήριξη της ασφαλιστικής αγοράς και η εξαιρετική συνεργασία με την Εποπτική Αρχή. Ήταν μια μακρά και επίπονη διαδρομή, χωρίς βεβαιότητα για την έκβασή της σε κάθε στάδιο, αλλά το αποτέλεσμα δικαίωσε όσους πίστεψαν ότι με σχέδιο, συνέπεια και συλλογική προσπάθεια, το Επικουρικό Κεφάλαιο μπορούσε να σταθεί ξανά σε στέρεη βάση.

Τι μας δίδαξε το παράδειγμα του Επικουρικού;

Από την πορεία του Επικουρικού Κεφαλαίου μάθαμε, πρώτα απ’ όλα, πόσο κρίσιμος είναι ο ρόλος του ως μηχανισμού προστασίας των πολιτών. Στις πιο δύσκολες στιγμές της κρίσης, στις αρχές της δεκαετίας του 2010, η καθυστέρηση στις αποζημιώσεις προς τους δικαιούχους ήταν μεγάλη, η αμφισβήτηση της βιωσιμότητας του Οργανισμού έντονη και η δημόσια εικόνα του ιδιαίτερα επιβαρυμένη. Η δραματική αυτή κατάσταση ανέδειξε ότι ένας θεσμός σαν το Επικουρικό δεν είναι ένας «βοηθητικός» διοικητικός φορέας , αλλά ένας πραγματικός πυλώνας ασφάλειας για την κοινωνία, ο οποίος οφείλει να διαθέτει επάρκεια πόρων και κατάλληλη οργάνωση ώστε να μπορεί να ανταποκρίνεται στο ρόλο του υπό οποιεσδήποτε συνθήκες.

Το δεύτερο δίδαγμα είναι ότι ένα ισχυρό Επικουρικό Κεφάλαιο αποτελεί πυλώνα αξιοπιστίας για την ιδιωτική ασφάλιση. Η δυσλειτουργία του Επικουρικού στο παρελθόν επηρέασε αρνητικά την εικόνα της ιδιωτικής ασφάλισης στο κοινό, ενώ αντίστροφα, η επιτυχημένη ανασυγκρότησή του και η μετάβασή του σε ένα καθεστώς οικονομικής ισχύος και ταχείας εξυπηρέτησης, ενίσχυσαν την εμπιστοσύνη προς τον κλάδο συνολικά. Σήμερα δεν μιλάμε για αναμονές ετών, αλλά για πληρωμή αποζημιώσεων την επόμενη ημέρα από τη συμφωνία, κάτι που αντανακλά θετικά στους δικαιούχους αλλά και στους ασφαλισμένους γενικότερα. Παράλληλα, το γεγονός ότι η εξυγίανση επιτεύχθηκε από την ίδια την ασφαλιστική αγορά, χωρίς εξωτερική χρηματοδοτική ή λειτουργική ενίσχυση, καταδεικνύει την ισχύ και την ωριμότητά της.

Το τρίτο δίδαγμα αφορά τη διοίκηση και την ηγεσία. Το παράδειγμα του Επικουρικού δείχνει ότι ακόμη και πολύ μεγάλοι μετασχηματισμοί είναι εφικτοί, όταν υπάρχει ξεκάθαρο όραμα, οργανωμένη προσπάθεια, συνέπεια, πειθαρχία και σκληρή δουλειά.

Ποιες αλλαγές έχουν επέλθει στην οργανωτική δομή του φορέα;

Οι οργανωτικές αλλαγές ακολούθησαν τις ανάγκες κάθε σταδίου της εξυγίανσης. Στην αρχή, η απόλυτη προτεραιότητα ήταν η καλύτερη διοίκηση των αποζημιώσεων. Έπρεπε να μπει σαφής ιεράρχηση στις εκκρεμείς υποθέσεις, να επιταχυνθούν οι διακανονισμοί, και να διοχετεύεται η διαθέσιμη ρευστότητα κατά προτεραιότητα στους δικαιούχους. Η επιλογή αυτή οδήγησε σε μείωση των εκκρεμών ζημιών και συνέβαλε καθοριστικά στη σταδιακή μεταστροφή της οικονομικής πορείας του φορέα. Για να υποστηριχθεί αυτή η προσπάθεια, ενισχύθηκε η λειτουργία των αποζημιώσεων με στελέχη της ασφαλιστικής αγοράς, τα οποία ανέλαβαν καθοδηγητικό ρόλο κατά την κρίσιμη περίοδο του μετασχηματισμού και οργάνωσαν τις μονάδες διακανονισμού με βάση τις βέλτιστες πρακτικές των εταιρειών της αγοράς μας.

Στη συνέχεια, καθώς ο φορέας σταθεροποιούνταν, διευρύνθηκαν οι οργανωτικές προτεραιότητες. Ενισχύθηκαν οι λειτουργίες που αφορούν την καταγραφή, τακτοποίηση και αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας, όπως και οι οικονομικές υπηρεσίες, με στόχο την καλύτερη παρακολούθηση και αποτύπωση των υποχρεώσεων και των περιουσιακών στοιχείων. Παράλληλα, αναβαθμίστηκε η συνεργασία με τους εκκαθαριστές των ασφαλιστικών επιχειρήσεων των οποίων είχε ανακληθεί η άδεια, καθώς και οι διαδικασίες παρακολούθησης και διαχείρισης των σχετικών απαιτήσεων.

Σήμερα το ζητούμενο είναι η οργανωτική δομή να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της επόμενης ημέρας: περαιτέρω ψηφιοποίηση των διαδικασιών, ενίσχυση των δυνατοτήτων πληροφορικής και επικοινωνίας, αποτελεσματικότερη αξιοποίηση της περιουσίας και ανάπτυξη πρωτοβουλιών για την ασφαλισμένη και ασφαλή οδήγηση. Με άλλα λόγια, το Επικουρικό μεταβαίνει από μια δομή διαχείρισης κρίσης σε έναν σύγχρονο, περισσότερο προληπτικό και εξωστρεφή οργανισμό.

Έχει γραφτεί στον τύπο ότι αναμένεται μείωση των Εισφορών υπέρ του ΕΚ. Πού βρίσκεται το θέμα αυτό;

Τα τελευταία χρόνια το Επικουρικό Κεφάλαιο εμφανίζει σταθερά θετικά αποτελέσματα και έχει δημιουργήσει ένα πλεόνασμα που, με βάση τον προϋπολογισμό, προβλέπεται να προσεγγίσει τα 287 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2026. Η ισχυρή αυτή οικονομική βάση, σε συνδυασμό με τη σημαντική μείωση των εκκρεμών υποχρεώσεων, επιτρέπει στο Επικουρικό να αντιμετωπίζει με ασφάλεια ακόμη και δυσμενή σενάρια, όπως νέες ανακλήσεις αδειών ασφαλιστικών επιχειρήσεων.

Δεν είναι, ωστόσο, σκοπός του Επικουρικού να σωρεύει πλεονάσματα ή να διαχειρίζεται ένα διαρκώς αυξανόμενο κεφάλαιο. Η θεσμική ευθύνη επιβάλλει να επανεξετάσουμε τη χρηματοδότησή του, καθώς τόσο η οικονομική του κατάσταση όσο και οι αντικειμενικές συνθήκες έχουν αλλάξει σημαντικά. Οφείλουμε να επανυπολογίσουμε το ποσοστό εισφοράς με δύο ισότιμους στόχους: τη διατήρηση ισχυρού περιθωρίου ασφάλειας για τους υφιστάμενους και μελλοντικούς δικαιούχους και τη μη επιβάρυνση της αγοράς και των ασφαλισμένων περισσότερο από όσο είναι αναγκαίο.

Γι’ αυτό αναθέσαμε σε ανεξάρτητο αναλογιστικό οίκο την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης βιωσιμότητας. Η μελέτη βασίζεται σε προβολές ταμειακών ροών, αναλογιστική αποτίμηση των υποχρεώσεων, ανάλυση του κινδύνου νέων ανακλήσεων και ελέγχους ευαισθησίας σε εναλλακτικά σενάρια. Το βασικό της συμπέρασμα είναι ότι μπορεί να υποστηριχθεί με ασφάλεια η μείωση της συνολικής εισφοράς από 6% σε 2,20%.

Η μελέτη και το σχετικό αίτημα έχουν υποβληθεί στην Τράπεζα της Ελλάδος. Βρισκόμαστε, συνεπώς, στο στάδιο της αξιολόγησης από την Εποπτική Αρχή και αναμένουμε τις αποφάσεις της.

Πώς θα περιγράφατε την επόμενη μέρα του Επικουρικού Κεφαλαίου;

Έχοντας εξασφαλίσει οικονομική σταθερότητα και λειτουργική αποτελεσματικότητα, το Επικουρικό εισέρχεται σε μια νέα εποχή. Στόχος είναι να εξελιχθεί σε σύγχρονο, ισχυρό και εξωστρεφή εγγυητικό οργανισμό, αντίστοιχο με εκείνους που λειτουργούν στις ώριμες ευρωπαϊκές αγορές. Η χρηματοοικονομική του βάση και η εμπειρία της εξυγίανσης τού επιτρέπουν να σχεδιάσει με μεγαλύτερη ασφάλεια την επόμενη φάση της αποστολής του.

Οφείλει να παραμείνει απολύτως αποτελεσματικό στον βασικό του ρόλο, δηλαδή στην έγκαιρη και δίκαιη αποζημίωση των παθόντων. Ταυτόχρονα, όμως, πρέπει να αποκτήσει πιο ενεργό ρόλο στην πρόληψη. Ένας σύγχρονος εγγυητικός οργανισμός δεν περιορίζεται στην παρέμβαση μετά το ατύχημα. Συμβάλλει, στο μέτρο του ρόλου και των δυνατοτήτων του, στη μείωση των ατυχημάτων και των περιπτώσεων που οδηγούν σε αποζημίωση.

Στην κατεύθυνση αυτή ενισχύουμε την προώθηση της υπεύθυνης, ασφαλούς και ασφαλισμένης οδήγησης, με στοχευμένες δράσεις και ευρύτερες συνεργασίες με την Πολιτεία, την Ένωση Ασφαλιστικών Εταιριών Ελλάδος και άλλους φορείς με κοινούς στόχους. Η συνεργασία με την Ένωση έχει ήδη ξεκινήσει και έχουν προσδιοριστεί τα πρώτα πεδία κοινής δράσης. Η ασφαλής και ασφαλισμένη οδήγηση αποτέλεσε, άλλωστε, κεντρικό θέμα του επετειακού συνεδρίου για τα 50 χρόνια του θεσμού.

Παράλληλα, ενισχύουμε την παρουσία του Επικουρικού στα ευρωπαϊκά δρώμενα, ιδίως μέσω της συμμετοχής του στο Council of Bureaux. Η συνεργασία αυτή είναι σημαντική για ζητήματα διασυνοριακής ασφάλισης και εφαρμογής του ευρωπαϊκού πλαισίου, αλλά και για την ανταλλαγή τεχνογνωσίας και καλών πρακτικών.

Από την εμπειρία σας και όσα γνωρίζετε από τη λειτουργία ανάλογων φορέων στην Ευρώπη, θα μπορούσε η Ελλάδα να εισάγει τεχνογνωσία για περαιτέρω βελτίωση της απόδοσης του Επικουρικού Κεφαλαίου;

Καθώς για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορικής του διαδρομής το Επικουρικό Κεφάλαιο καλούνταν να αντιμετωπίσει μεγάλο όγκο ζημιών έχοντας περιορισμένους πόρους, βρίσκεται πίσω, σε όρους ωριμότητας, από εγγυητικούς οργανισμούς μεγαλύτερων ευρωπαϊκών κρατών. Υπάρχουν, επομένως, καλές πρακτικές που εφαρμόζουν πιο ώριμοι ευρωπαϊκοί εγγυητικοί οργανισμοί και τις οποίες μπορούμε να αξιοποιήσουμε. Η συμμετοχή μας στο Council of Bureaux διευκολύνει σημαντικά αυτή τη μεταφορά τεχνογνωσίας.

Η διεθνής εμπειρία μπορεί να μας βοηθήσει ιδιαίτερα σε τρεις κατευθύνσεις. Μια πρώτη κατεύθυνση είναι η περαιτέρω ψηφιοποίηση της σχέσης με τον πολίτη και της διαδικασίας αποζημίωσης. Πολλοί ευρωπαϊκοί οργανισμοί διαθέτουν ηλεκτρονικές πλατφόρμες μέσω των οποίων υποβάλλονται αιτήματα, ανταλλάσσονται δικαιολογητικά και ενημερώνεται ο δικαιούχος για την πορεία του φακέλου. Στο Επικουρικό λειτουργεί ήδη πλατφόρμα ηλεκτρονικής υποβολής ζημιάς και σχεδιάζουμε να την αναπτύξουμε περαιτέρω, ώστε η εξυπηρέτηση να γίνεται πιο απλή, γρήγορη και διαφανής.

Δεύτερη κατεύθυνση είναι η πρόληψη μέσα από ενημέρωση και εκπαίδευση. Μεγάλοι ευρωπαϊκοί φορείς υλοποιούν καμπάνιες για μαθητές σχετικά με τους κινδύνους και τις συνέπειες της ανασφάλιστης οδήγησης, τις ασφαλιστικές απάτες και την έννοια της υπεύθυνης οδηγικής συμπεριφοράς. Αντίστοιχες δράσεις θα μπορούσαν να οργανωθούν και στην Ελλάδα σε συνεργασία με την Πολιτεία, την ΕΑΕΕ, τους φορείς οδικής ασφάλειας και την εκπαιδευτική κοινότητα. Η καλλιέργεια ασφαλιστικής και οδηγικής συνείδησης πριν από την απόκτηση άδειας οδήγησης μπορεί να έχει ουσιαστικό και μακροχρόνιο αποτέλεσμα.

Τρίτη κατεύθυνση είναι η αξιοποίηση των δεδομένων των αποζημιώσεων. Πολλοί ευρωπαϊκοί εγγυητικοί φορείς δεν χρησιμοποιούν τα στοιχεία τους μόνο για να πληρώσουν μια ζημία, αλλά και για να κατανοήσουν καλύτερα πού, πώς και γιατί συμβαίνουν συγκεκριμένα περιστατικά. Η ανάλυση ανά περιοχή, είδος ατυχήματος, κατηγορία οχήματος και αιτία ζημίας —ιδίως για ανασφάλιστα, άγνωστα ή κλεμμένα οχήματα— επιτρέπει τον εντοπισμό μοτίβων και τη σχεδίαση στοχευμένων ενεργειών πρόληψης.

Μπορούμε λοιπόν, να αξιοποιούμε τη γνώση που αποκτούμε μέσω του Council of Bureaux, να μελετάμε τις πρακτικές που έχουν αποδώσει σε συγκρίσιμες αγορές, ώστε να οργανώνουμε αντίστοιχες δράσεις και να υποβάλλουμε τεκμηριωμένες προτάσεις στην Πολιτεία για τις κατάλληλες νομοθετικές προσαρμογές. Στόχος μας είναι ένα Επικουρικό Κεφάλαιο που δεν περιορίζεται στην αποζημίωση μετά το ατύχημα, αλλά αξιοποιεί τα δεδομένα του, προωθεί την ασφαλισμένη οδήγηση και συμβάλλει ουσιαστικά στην πρόληψη.